Жаз мезгілі – балалар үшін асыға күтетін ерекше кезең. Мектептегі оқу жылы аяқталғаннан кейін оқушылар демалысқа шығып, уақыттарын қызықты әрі пайдалы өткізуге мүмкіндік алады. Осындай демалыс орындарының бірі – жазғы лагерьлер.
Лагерь балалардың шығармашылық қабілетін дамытып, жаңа достар табуына, спортпен шұғылдануына және табиғат аясында сергіп демалуына жағдай жасайды. Дегенмен, лагерьдегі барлық іс-шаралардың сәтті өтуі қауіпсіздік талаптарының сақталуына тікелей байланысты. Сондықтан балалардың өмірі мен денсаулығын қорғау лагерь жұмысындағы ең басты міндет болып саналады.
Жазғы лагерьде қауіпсіздік ережелері әрбір баланың күнделікті өмірінің ажырамас бөлігі болуы тиіс. Лагерьге келген алғашқы күннен бастап демалушыларға тәртіп пен қауіпсіздік талаптары түсіндіріледі. Балаларға лагерь аумағында өзін ұстау мәдениеті, қоғамдық орындардағы тәртіп, белгіленген аумақтан шықпау және тәрбиешілердің нұсқауларын орындау қажеттігі жөнінде ақпарат беріледі. Бұл ережелер түрлі келеңсіз жағдайлардың алдын алуға көмектеседі.
Қауіпсіздік шараларының маңызды бағыттарының бірі – өрт қауіпсіздігі. Балаларға отпен ойнаудың қауіптілігі түсіндіріліп, төтенше жағдай туындаған кезде қалай әрекет ету керектігі үйретіледі. Лагерь ғимараттарында өртке қарсы құралдар мен эвакуациялық шығу жолдары әрдайым дайын күйде болуы қажет. Арнайы оқу-жаттығулар өткізу арқылы балалардың қауіпсіз жерге жылдам шығу дағдылары қалыптастырылады. Мұндай жұмыстар олардың төтенше жағдайларда сабыр сақтап, дұрыс шешім қабылдауына көмектеседі.
Жазғы демалыс кезінде су айдындарындағы қауіпсіздік мәселесі де ерекше назар аударуды талап етеді. Балалардың өзен-көлдерде немесе бассейндерде шомылуы тек жауапты ересектердің бақылауымен ұйымдастырылуы керек. Балаларға терең суға бармау, бір-бірін итермеу, белгіленген аумақтан шықпау сияқты ережелер түсіндіріледі. Судағы қауіпсіздік талаптарын сақтау түрлі жазатайым оқиғалардың алдын алуға мүмкіндік береді.
Лагерь бағдарламасындағы спорттық жарыстар мен белсенді ойындар балалардың денсаулығын нығайтып, дене шынықтыруына оң әсер етеді. Алайда мұндай шаралар кезінде де қауіпсіздік талаптары қатаң сақталуы қажет. Ойын алаңдарының жарамдылығы тексеріліп, спорттық құралдардың сапасына көңіл бөлінеді. Балаларға жаттығу алдында денені қыздырудың маңызы түсіндіріліп, әр ойын белгіленген тәртіп бойынша өткізіледі. Бұл жарақат алу қаупін азайтады.
Балалардың денсаулығын қорғауда санитарлық-гигиеналық талаптардың да маңызы зор. Лагерь аумағының тазалығы тұрақты қадағаланып, тұрғын бөлмелер мен асханалар санитарлық нормаларға сай болуы керек. Балаларға жеке бас гигиенасын сақтау, қолды жиі жуу, таза су пайдалану және дұрыс тамақтану қажеттігі түсіндіріледі. Сапалы әрі дәруменге бай тағамдар балалардың иммунитетін нығайтып, олардың сергек жүруіне ықпал етеді.
Жаздың ыстық күндерінде күн сәулесінен қорғану мәселесі де өзекті. Ұзақ уақыт күн астында жүру баланың денсаулығына зиян келтіруі мүмкін. Сондықтан лагерьде демалушыларға бас киім кию, жеткілікті мөлшерде су ішу және күннің ең ыстық уақытында көлеңкелі жерлерде болу ұсынылады. Мұндай қарапайым сақтық шаралары күн өтудің алдын алады.
Лагерьде медициналық қызметтің дұрыс ұйымдастырылуы да қауіпсіздіктің маңызды бөлігі болып табылады. Медициналық пункт қажетті дәрі-дәрмектермен қамтамасыз етіліп, балалардың денсаулық жағдайы тұрақты бақылауда болады. Кез келген төтенше жағдайда алғашқы көмек көрсетіліп, қажет болған жағдайда медициналық мекемелермен байланыс жасалады. Бұл балалардың денсаулығын сақтауға және қауіптің алдын алуға мүмкіндік береді.
Қорыта айтқанда, жазғы лагерьдегі қауіпсіздік шаралары балалардың тынығуын жайлы әрі қауіпсіз етудің басты кепілі болып табылады. Қауіпсіздік талаптарын сақтау арқылы ғана балалар демалысын көңілді өткізіп, жаңа әсерлер мен жарқын естеліктер жинай алады. Сондықтан лагерь қызметкерлері, ата-аналар және балалар қауіпсіздік мәдениетін қалыптастырып, барлық ережелерді жауапкершілікпен орындауы қажет. Балалардың қауіпсіздігіне ортақ жауапкершілікпен қарау – олардың бақытты әрі алаңсыз демалысының негізі.
Түркістан облысының санитариялық-эпидемиологиялық
бақылау департаменті басшысы Н.Нышанов
